Voor iemand die nog geen ervaring heeft met zweefvliegen en lid wordt van de ZES ziet de opleiding er als volgt uit:
DBO
Je begint met lessen in een opleidingstweezitter. Je status is DBO (dubbel besturingsonderricht). Jij als leerling zit voorin, achterin zit een ervaren instructeur. De duur van deze fase is per leerling verschillend, de ene leert snel, de andere wat langzamer. Gemiddeld duurt deze fase zo’n 60 tot 80 starts. Je leert ook hoe een startbedrijf in elkaar steekt. Het noteren van starts, het aanhaken en weghelpen en ophalen van vliegtuigen, alles wat nodig is wordt je bijgebracht.
SOLO
Als minimaal twee instructeurs je geschikt vinden om je alleen te laten vliegen, kom je ‘solo’. Je status is dan solist. Dit houdt in dat je alleen in een eenzitter vliegt, maar nog steeds onder verantwoordelijkheid van een instructeur. Afhankelijk van (recente) ervaring, weersomstandigheden, extra bevoegdheden enz. maak je nog enige checkstarts met een instructeur. Het doel van het solistschap is je voorbereiden op het grote werk en je vliegkunst verfijnen. De duur van deze periode is weer per solist verschillend, maar over het algemeen heb je er zo’n 100 solostarts opzitten als je klaar bent voor het zweefvliegbewijs examen. Indien je in het bezit bent van een rijbewijs begin je in deze fase ook met het leren lieren.
GPL
Na wettelijk minimaal 40 solo starts, vijf ‘doellandingen’, een theorie examen (in 5 onderdelen) en drie goedgekeurde examenvluchten, waarin je moet laten zien dat je het toestel volledig beheerst, kom je in het bezit van het felbegeerde zweefvliegbewijs: GPL (Glider Pilot License). Je status is ZVB’er en je bent volwaardig zweefvlieger, die overal ter wereld mag vliegen onder eigen verantwoordelijkheid. De mogelijkheden binnen deze status zijn ongekend. Je kunt gaan ‘overlandvliegen’, dit is zo ver vliegen dat je buiten vliegbereik van het vliegveld bent. Op een goede dag zijn vluchten van 500 km mogelijk! Ook bergvliegen en kunstvliegen behoren tot de mogelijkheden. Met de juiste instelling is het mogelijk om instructeur te worden of aan (inter)nationale wedstrijden mee te doen (de ZES heeft al Nederlandse wereldkampioenen voortgebracht!).
Motorzweven
Voor mensen die na hun opleiding tot ZVB’er verder willen, bestaat sinds kort de mogelijkheid om een aandeel te nemen in een motorzwever. Een motorzwever is in feite een zweefvliegtuig met motor, en kan dus ook prima thermieken zonder motor. Je zit naast elkaar, en kunt zo gezellig tochten maken ook wanneer er geen thermiek is. Je bent met een motorzwever wat minder afhankelijk van het weer.
Opstap naar commerciële en militaire luchtvaart
Inmiddels is gebleken dat zweefvliegen een uitstekende voorbereiding is voor mensen die ambities hebben richting beroepsmatig vliegen. De ZES heeft al een handvol piloten voorgebracht die de aardbol doorkruisen in hun Boeings of Airbusses. Een enkeling heeft het tot F16-piloot geschopt, en in de toekomst wellicht de Apache of de Orion bij de Marine.
Andere mogelijkheden
Naast de opleiding tot het zweefvliegbewijs zijn er nog tal van mogelijkheden om de carriëre bij de ZES voort te zetten. Zo zijn er mogelijkheden om leerzame bestuursfuncties te vervullen, op een vliegdag startofficier zijn, een opleiding te volgen tot officieel zweefvliegtechnicus of instructeur te worden. De ZES heeft ook tal van commissies waarvoor je je kunt inzetten.
Zweefvliegen vormt met al haar facetten, zeker bij de ZES, een uiterst fascinerende, verbredende en educatieve sport. Voor sommigen is het zelfs een levenswijze waar ze dag en nacht mee bezig zijn.